ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΓΕΥΣΕΩΝ

Χαρακτηριστικό της  τοπικής γαστρονομίας που δεν την συναντάς συχνά στην ελληνική επαρχία είναι η ποικιλία υλικών και συνταγών γέφυρα και σημείο συνάντησης της νησιωτικής, ορεινής αλλά και Μικρασιατικής γνώσης και εμπειρίας για την καλλιέργεια συλλογή συνάντηση και τελικά μαγείρεμα εξαιρετικών ποιοτικά πρώτων υλών (σιτηρά, λαχανικά,  ελιές,  λάδι  μέλι  κτηνοτροφία, τυροκομία ψάρια, όστρακα  καθώς και ποικιλία αγρίων χόρτων, μανιταριών και κυνηγιού). Χαρακτηριστικές είναι οι πολλές πίτες με γέμιση από τα υλικά που παράγονται στην περιοχή και κυρίως οι τυρόπιτες, με τα υπέροχα τυριά της Χαλκιδικής. Ο τραχανάς των γυναικείων συνεταιρισμών, οι πατάτες από το Χολομώντα, τα μανιτάρια και τα κάστανα δεν λείπουν από την παραδοσιακή κουζίνα, ενώ η πλούσια κτηνοτροφία δίνει έμπνευση για γευστικότατα πιάτα με κρεατικά. Όμως η παράδοση ξετυλίγεται με τον πιο νόστιμο τρόπο στα γλυκά του κουταλιού, που φτιάχνονται από τα φρούτα που καλλιεργούνται στη γη της Χαλκιδικής.

Η Χαλκιδική, χάρη στο κλίμα και τη μορφολογία του εδάφους, παράγει λάδι και ελιές που ξεχωρίζουν για την ιδιαίτερη γεύση και ποιότητά τους. Η υψηλή θρεπτική αξία και η μοναδική γεύση της ελιάς και του ελαιόλαδου της Χαλκιδικής τα έχουν καθιερώσει ως ένα αναπόσπαστο συστατικό της μεσογειακής διατροφής.

Στη Χαλκιδική της αρχαιότητας παράγονταν φημισμένα κρασιά, με μαρτυρίες να χρονολογούνται ήδη από τον 5ο αι. π.Χ. Στις μέρες μας τα αμπέλια καλλιεργούνται στην κεντρική Χαλκιδική, στη Σιθωνία και στο Άγιο Όρος. Ακολουθώντας τους παραδοσιακούς τρόπους παρασκευής και χρησιμοποιώντας τις εκλεκτότερες ελληνικές ποικιλίες οιναμπέλου (Λημνιό, Ροδίτη, Αθήρη, Ασύρτικο), σε συνδυασμό με τις ιδανικές κλιματολογικές συνθήκες (ξηροθερμικό κλίμα) η Χαλκιδικής  παράγει μερικά από τα καλύτερα κρασιά.

Το ούζο είναι το προϊόν της απόσταξης στέμφυλων και άλλων σακχαρούχων πρώτων υλών, που έχουν αρωματιστεί και για την απόσταξη του οποίου χρησιμοποιείται ειδικό αποστακτικό μηχάνημα, δεν μπορεί να υποστεί παλαίωση και πίνετε σκέτο ή με προσθήκη νερού. Το τσίπουρο, από την άλλη πλευρά, είναι, κατά κανόνα, το καθαρό προϊόν της απόσταξης στέμφυλων χωρίς αρωματισμό. Το τσίπουρο είναι άχρωμο και έχει υψηλό αλκοολικό βαθμό, γι’ αυτό πίνετε συχνά αραιωμένο και σχεδόν πάντα συνοδεία μεζέδων. Πολλοί είναι οι κάτοικοι της Χαλκιδικής που παράγουν δικό τους τσίπουρο είτε για πώληση αλλά το πιο σύνηθες είναι να χρησιμοποιείται για οικεία χρήση.

Στην κεντρική και Βόρεια Χαλκιδική η ισχυρή κτηνοτροφική παράδοση έχει ως αποτέλεσμα την παραγωγή κτηνοτροφικών παραγόντων. Το κατσικίσιο παραδοσιακό τυρί Χαλκιδικής, παράγεται από αμιγές κατσικίσιο γάλα και έχει αυξημένη περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη. Ο ορεινός όγκος Χολομώντα όπου βρίσκονται οι περισσότερες κτηνοτροφικές μονάδες έχει ιδιάζοντα εδαφοκλιματολογικά στοιχεία και ειδική βλάστηση που συμβάλλουν θετικά στην ευνοϊκή σύνθεση του κατσικίσιου γάλακτος για την παραγωγή τυριού.

Η Χαλκιδική είναι η ”μάνα της μελισσοκομίας”. Με 6.500 μελισσοκόμους (32% του συνόλου της χώρας) και 1.910 τόνους παραγωγής εξαιρετικής ποιότητας μελιού ετησίως, δίκαια χαρακτηρίζεται ως το κέντρο μελισσοκομίας στην Ελλάδα. Σήμερα οι μελισσοκόμοι της Χαλκιδικής συνεχίζοντας την παράδοση αξιοποιούν με τον αγνότερο τρόπο την πλούσια χλωρίδα της Κασσάνδρας, της Σιθωνίας και της Βόρειας Χαλκιδικής, παράγοντας μεγάλες ποσότητες μελιού. Οι μεγάλες ποσότητες ιχνοστοιχείων στο πευκόμελο το καθιστούν μέλι υψηλής θρεπτικής αξίας.